Slokdarm

Van https://www.menselijklichaam.nl/spijsvertering/slokdarm/

Door Redactie Menselijk Lichaam Laatst bijgewerkt 7 september 2026 · Leestijd 8 min

Op deze pagina

Je slokdarm is de gespierde buis die je eten en drinken van je keel naar je maag brengt. Hij is ongeveer 25 tot 30 centimeter lang en ligt achter je luchtpijp en je hart. Artsen noemen hem de oesophagus. Onderin zit een kringspier die het eten doorlaat en het maagzuur tegenhoudt.

Direct hulp nodig? Soms lijkt het of je last hebt van je maag, maar is het eigenlijk je hart.

Bel 112 als je pijn of een zwaar drukkend gevoel op je borst hebt. Je kunt daarbij zweten of misselijk zijn. De pijn of druk gaat ook niet weg als je rustig zit. Wacht niet af of het zuurbranden is.
Bel 112 als iemand een giftige of bijtende stof heeft doorgeslikt en suf wordt, buiten bewustzijn raakt of benauwd is. Dat geldt ook als iemand een knoopcelbatterij heeft ingeslikt. Neem in andere gevallen contact op met de huisarts of de huisartsenpost.
Bel de huisarts als je moeite hebt met slikken. Er zijn meer redenen om te bellen. Die staan bij Wanneer naar de huisarts?

In het kort

Bel 112 als je pijn of een zwaar drukkend gevoel op je borst hebt, want dat kan je hart zijn.
Je slokdarm is een gespierde buis van ongeveer 25 tot 30 centimeter lang en 2 centimeter breed. Hij verbindt je mond met je maag en ligt achter je luchtpijp en je hart.
Met knijp- en duwbewegingen stuurt hij je eten naar beneden. Dat heet peristaltiek, en het duurt ongeveer 9 seconden voordat een hap je maag bereikt.
De onderste kringspier laat eten door en houdt ondertussen het maagzuur tegen. Is die spier slap, dan kan er maagzuur naar je slokdarm gaan.
Bel de huisarts als je moeite hebt met slikken, als eten blijft hangen of als je veel afvalt zonder reden. Bij bloed braken of bloed in je ontlasting ga je direct naar de huisarts.

Waar zit je slokdarm?

Je slokdarm zit achter je luchtpijp en je hart, en loopt van je mond naar je maag. Hij is ongeveer 25 tot 30 centimeter lang en 2 centimeter breed. Via een opening in je middenrif komt hij in je buik uit. Het middenrif zit tussen je borstkas en je buik.

Aan het begin en aan het eind zit een sluitspier. De bovenste sluitspier zit bij je mond en gaat open als je slikt. Die kun je zelf bedienen. De onderste sluitspier werkt op eigen kracht en gaat open als er eten of drinken van je slokdarm in je maag gaat.

Brandend maagzuur voel je meestal achter je borstbeen, of bovenin je buik. Soms lijkt het of je last hebt van je maag, maar is het eigenlijk je hart. Lees daarom ook wanneer je moet bellen bij pijn op je borst.

Hoe komt je eten in je maag?

Met knijp- en duwbewegingen stuurt je slokdarm het eten naar je maag. Die golf van samentrekkingen heet peristaltiek. Het duurt ongeveer 9 seconden voordat een hap je maag heeft bereikt. Je hoeft daar zelf niets voor te doen: alleen het slikken aan het begin gaat bewust, de rest van de weg legt je slokdarm zelf af.

De onderste sluitspier doet er nog iets bij. Hij laat het eten door naar je maag en houdt ondertussen het maagzuur tegen. Zo beschermt je slokdarm zichzelf tegen zuur uit je maag.

Goed om te weten: je slokdarm ligt achter je luchtpijp. Komt eten of drinken toch in je luchtpijp terecht, dan noemen we dat verslikken. Er zijn 2 soorten problemen met slikken, en dit is er een van. Het andere is eten dat blijft steken in je mond, keel of slokdarm, of het gevoel dat het niet goed zakt.

Hoe ziet je slokdarm er van binnen uit?

Aan de binnenkant van je slokdarm zit een dun laagje met slijm: het slijmvlies. Dat laagje is kwetsbaar. Komt er vaak maagzuur tegenaan, dan kan het gaan ontsteken. Bij een kijkonderzoek kan een arts naar die binnenkant kijken en zien of het slijmvlies rustig is of ontstoken.

Kijkonderzoek van de binnenkant van de slokdarm: een roze, glanzende wand die in ringen naar het midden toe plooit, met in het midden de donkere opening naar de maag — De binnenkant van de slokdarm, gezien door een camera. Het roze weefsel is het slijmvlies.

Wat kan er misgaan met je slokdarm?

Een veelvoorkomende klacht aan je slokdarm zijn oprispingen, ook wel brandend maagzuur genoemd. De zure inhoud van je maag komt dan omhoog en geeft vervelende klachten. Dat kan komen doordat de onderste sluitspier verzwakt is, en soms door roken of door bepaalde voedingsmiddelen. Blijft het maagzuur tegen je slijmvlies komen, dan kan er een ontsteking van je slokdarm ontstaan.

Bij een ernstige ontsteking verandert bij sommige mensen de binnenkant van de slokdarm. Dat heet een barrett-slokdarm, en die geeft een iets grotere kans op slokdarmkanker. Een andere oorzaak van klachten is een middenrifbreuk. De opening tussen je borstkas en je buik is dan te groot. Daardoor ligt de bovenkant van je maag een beetje meer naar boven.

Tekening van de overgang van slokdarm naar maag, met labels voor de slokdarm, het middenrif, de maag, een middenrifbreuk en een kort stuk barrett-slijmvlies vlak boven de maag — Bij een middenrifbreuk ligt de bovenkant van de maag hoger dan normaal. Vlak boven de maag is een kort stuk barrett-slijmvlies getekend.

Je slokdarm kan ook beschadigen door iets wat je doorslikt. Hele hete dranken kunnen dat doen, en schadelijke stoffen zoals loog. Een andere groep klachten gaat over het slikken zelf: eten blijft steken in je mond, keel of slokdarm, of het voelt alsof het niet goed zakt. Het medische woord daarvoor is dysfagie.

Let op! Chloor, gootsteenontstopper, giftige besjes: dat kun je beter niet in je mond stoppen. Bij een peuter gebeurt het toch, op een onbewaakt moment. Laat die persoon bij pijn of een branderig gevoel de mond spoelen met water en dat uitspugen. Bel 112 als iemand een giftige of bijtende stof heeft doorgeslikt en suf wordt, buiten bewustzijn raakt of benauwd is. Dat geldt ook als iemand een knoopcelbatterij heeft ingeslikt. Neem in andere gevallen contact op met de huisarts of de huisartsenpost. Laat de persoon niet op de rug liggen maar op de zij, omdat er braken kan volgen. Geef informatie over de stof aan de centralist van 112 of aan de zorgverlener.

Slokdarmkanker geeft in het begin meestal weinig of geen klachten. Pas als de tumor groter wordt, kun je merken dat eten blijft hangen of dat slikken pijn doet. Ook hoesten of je verslikken tijdens het eten hoort erbij, net als minder eetlust en afvallen. Deze klachten kunnen door slokdarmkanker komen, maar dat hoeft niet: ze kunnen ook een andere oorzaak hebben. In Nederland krijgen jaarlijks ongeveer 2.650 mensen slokdarmkanker.

Wanneer naar de huisarts?

Bel 112 als je pijn of een zwaar drukkend gevoel op je borst hebt, want dat kan je hart zijn.

Ga direct naar de huisarts als je bloed braakt of bloed in je ontlasting hebt.

Bel de huisarts of maak een afspraak als:

je moeite hebt met slikken
eten blijft hangen, of het voelt alsof je eten niet zakt
je veel afvalt zonder dat je daar een reden voor hebt
je pijn hebt bij het slikken, of pijn of een vol gevoel achter je borst, en dat langer dan 2 weken duurt
je langer dan 2 weken hoest of je verslikt tijdens of na het eten
je langer dan 2 weken last hebt van vaak eten opboeren of hikken
je minder eetlust hebt en dat langer dan 2 weken duurt

Behandelt een arts je al voor een zenuwziekte, spierziekte, kanker, de ziekte van Parkinson of dementie en gaat het slikken slechter? Bel dan de arts die jou daarvoor behandelt.

Bel je overdag op een werkdag, dan bel je je eigen huisarts. In de avond, de nacht, het weekend of op een feestdag neem je contact op met de huisartsenpost bij jou in de buurt. Je spreekt daar eerst een speciaal getrainde assistent, die naar je klachten luistert en vragen stelt. Daarna bespreken jullie wat er nodig is.

Ben je verkouden of heb je griep en slik je daardoor moeilijk? Dan kun je meestal weer goed slikken zodra dat over is. Is dat niet zo, dan stuurt de huisarts je door naar het ziekenhuis. Daar zoeken artsen uit waar de slikproblemen vandaan komen.

Zo zorg je goed voor je slokdarm

Het meeste wat je voor je slokdarm kunt doen, gaat over brandend maagzuur voorkomen. Helemaal voorkomen lukt niet altijd, maar een paar dingen helpen: afvallen als je te zwaar bent, ’s avonds niet te laat nog een grote maaltijd eten, en stress verminderen. Drink daarnaast geen hele hete dranken, want die kunnen je slokdarm beschadigen.

Sommige mensen krijgen klachten van bepaalde producten, zoals vet of pittig eten, koffie, chocolade of koolzuurhoudende dranken. Wat klachten geeft, verschilt per persoon. Probeer te ontdekken waar jij gevoelig voor bent. Verder is het goed om niet te roken en geen alcohol te drinken, en dat helpt niet alleen je slokdarm maar je hele lichaam.

Soms zijn medicijnen nodig tegen brandend maagzuur. Gebruik die alleen in overleg met je huisarts, en liever niet te lang. Je slokdarm is trouwens een van de 6 organen die samen je spijsvertering regelen. De andere 5 zijn je maag, je darmen, je lever, je galblaas en je alvleesklier.

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen verslikken en eten dat blijft steken?

Bij verslikken komt eten of drinken in je luchtpijp. Bij het andere soort slikprobleem blijft het eten steken in je mond, keel of slokdarm, of voelt het alsof het niet goed zakt. Dat zijn volgens Thuisarts de 2 soorten problemen met slikken. Bel de huisarts als je moeite hebt met slikken.

Kun je je slokdarm beschadigen door hete koffie of thee?

Ja, hele hete dranken kunnen je slokdarm beschadigen. Drink ze daarom niet, en laat je koffie of thee eerst even afkoelen. KWF noemt ernstige beschadiging van de slokdarm ook als iets wat de kans op slokdarmkanker vergroot, mogelijk door hele hete dranken of door schadelijke stoffen zoals loog.

Waarom komt er soms zuur terug in je keel?

Dat komt doordat de kringspier tussen je slokdarm en je maag niet goed sluit. Zuur eten of drinken uit je maag komt dan in je keel of mond, en dat kan pijn of een branderig gevoel geven. Je merkt het vaker na het eten, bij bukken en bij liggen.

Wat betekent dysfagie?

Dysfagie is het medische woord voor problemen met slikken. Je kunt eten of drinken dan niet goed doorslikken. Je verslikt je vaak, of het eten blijft hangen in je mond, keel of slokdarm. Zulke problemen kunnen vanzelf weer overgaan. Bel de huisarts als je moeite hebt met slikken.

Hoe vaak komt slokdarmkanker voor?

In Nederland krijgen jaarlijks ongeveer 2.650 mensen slokdarmkanker. De meeste van hen zijn 55 jaar of ouder, en mannen krijgen het veel vaker dan vrouwen. Ga altijd naar de huisarts als eten blijft hangen of als je veel afvalt zonder reden, en direct bij bloed braken of bloed in je ontlasting.