Keelabces

Keelabces is een slepend ontstekingsproces met ettervorming, omgeven door een kapsel. Een keelabces kan zich ontwikkelen als complicatie van een amandelontsteking en is dan meestal achter de amandelen, in het weefsel van de verhemeltebogen gelegen. Vooral bij het slikken en praten veroorzaakt het keelabces pijn. De patiënt is ernstig ziek. Het slikken wordt na verloop van korte tijd meestal zo pijnlijk dat de zieke het speeksel liever uit de mond laat lopen dan het door te slikken. Aangezien per dag normaal reeds enkele liters speeksel worden afgescheiden die normaal weer worden ingeslikt en bij een keelabces zeer waarschijnlijk meer, wordt de patiënt door uitdroging bedreigd indien hij door de keelpijn weigert veel te drinken.

Door de pijn houdt de patiënt het hoofd stijf, wat scheef naar de zieke kant, om het ontstoken gebied zo weinig mogelijk te rekken. Om te vermijden dat hij het hoofd in de hals zou moeten draaien, draait hij als hij om zich heen wil kijken het gehele bovendeel van de romp. De mond kan nauwelijks worden geopend en het spreken gaat als bij iemand die een hete aardappel in de mond heeft, dwz. met tegengestelde adem-stroom. Normaal spreekt men met een uit-waartse ademstroom, bij een keelabces spreekt de patiënt bij de inademing of met zoveel mogelijk ingehouden adem. Er is meestal flinke koorts. De patiënt is dorstig door het kwijlen, de tong is dik beslagen en de lucht uit de mond ruikt bijzonder onaangenaam, niet alleen voor anderen, maar ook bij vlagen voor de patiënt zelf.

Een keelabces is een buitengewoon onaangename kwaal en dient zo spoedig mogelijk te worden behandeld. Wachten op zogenaamd rijpen, zoals wel wordt gepropageerd, heeft geen enkele zin en is ongemotiveerd wreed voor de patiënt. Het abces dient zonder omwegen geopend te worden, hetgeen geschiedt halverwege de verbindingslijn van de basis van de huig en de derde kies aan de zieke kant. Het openen van een dergelijk abces is zeer pijnlijk voor de patiënt en zal door de arts zo snel mogelijk moeten geschieden. Verdoving is echter niet aan te bevelen vanwege het gevaar op verstikking. Het is van groot belang dat de normale reflexen, zoals het afsluiten van de strot door de strotklep en de slikreflex, aanwezig blijven. Indien enig ettervocht wordt ingeslikt is dit ongevaarlijk, aangezien de ziektekiemen in het maagzuur te gronde gaan. De arts zal overigens een afzuigslang gebruiken om het ettervocht weg te halen.

Een enkele maal komt het keelabces aan twee zijden voor. De zwelling kan dan zo sterk worden dat verstikkingsgevaar ontstaat en behandeling in het ziekenhuis nodig is om de ademhaling te kunnen verzekeren en complicaties te voorkomen of zonodig direct te kunnen behandelen.

Bij kinderen kan zich ook een abces ontwikkelen achter in de keel. Dit ontstaat door verettering van de lymfklieren bij ontstekingen in de neus en de wand van de keelholte. De naar verhouding grote zwelling geeft aanleiding tot bemoeilijking van het slikken, de ademhaling en van hoofdbewegingen. De behandeling is gelijk aan het reeds besproken achter de keelamandel gelegen abces.