Hondenbeet: wat moet je doen en wanneer bel je de huisarts?
Van https://www.menselijklichaam.nl/eerste-hulp-ehbo/hondenbeten/
Op deze pagina
Ben je gebeten door een hond, kat of ander dier? Spoel de bijtwond dan goed uit met lauw water uit de kraan of douche: 1 of 2 minuten spoelen is genoeg, behalve als er risico op hondsdolheid is. Bel daarna dezelfde dag de huisarts. Die bekijkt of de wond geplakt of gehecht moet worden, en of je een prik of medicijnen tegen ontstekingen nodig hebt. Ben je in het buitenland gebeten, of was het een vleermuis of een dier dat uit het buitenland komt, bel dan direct een arts.
In het kort
- Bel dezelfde dag de huisarts als je door een dier bent gebeten.
- Bloedt de wond erg? Druk er een steriel verband, een schoon verband of een schone doek tegen, en blijf drukken. Bel of laat 112 bellen bij een hevig bloedende wond. Bel ook 112 als iemand met een bloeding duizelig en suf is, klam of bleek ziet, zweet, flauw dreigt te vallen of zich ziek voelt. Blijft de wond bloeden, zit er iets vast in de wond, of zie je botten, spieren of ander weefsel onder de huid? Neem dan meteen contact op met de huisarts of de huisartsenpost.
- Bloedt de wond niet erg? Spoel de bijtwond dan goed uit met lauw water uit de kraan of douche. 1 of 2 minuten spoelen is genoeg, behalve als er risico op hondsdolheid is.
- Heeft een dier je in het buitenland gebeten, gekrabd of gelikt? Of was het een vleermuis, of een dier dat uit het buitenland komt? Dan is er risico op hondsdolheid. Spoel en was de wond goed schoon met lauw kraanwater en zeep, in ieder geval 15 minuten, en doe er alcohol 70% of jodium op. Laat de wond open: niet hechten. Bel daarna direct een arts.
- Gaat de wond ontsteken, voel je je ziek, of is de wond na 2 dagen nog niet veel beter? Maak dan een afspraak bij de huisarts.
Wat moet je doen na een hondenbeet?
Een hondenbeet geeft een wond die erg kan bloeden. Het weefsel rond de wond is vaak gekneusd, waardoor de huid blauw kleurt. Ook kan de huid gescheurd zijn en kunnen weefsels onder de huid, zoals pezen, beschadigd zijn. Zorg voor je eigen veiligheid: blijft er gevaar, bijvoorbeeld door een agressieve hond, bel dan 112. Daarna doe je dit:
- Bloedt de wond erg? Druk er een steriel verband, een schoon verband of een schone doek tegen, en houd de bloedende arm of het bloedende been omhoog. Bel of laat 112 bellen bij een hevig bloedende wond. Bel ook 112 als iemand met een bloeding duizelig en suf is, klam of bleek ziet, zweet, flauw dreigt te vallen of zich ziek voelt. Is de bloeding niet gestopt? Blijf dan drukken tot een zorgverlener zegt dat het niet meer hoeft, en laat het verband zitten. Blijft de wond bloeden, zit er iets vast in de wond, of zie je botten, spieren of ander weefsel onder de huid? Neem dan meteen contact op met de huisarts of de huisartsenpost.
- Spoel de wond, als die niet erg bloedt. Spoel de bijtwond goed uit met lauw water uit de kraan of douche. 1 of 2 minuten spoelen is genoeg, behalve als er risico op hondsdolheid is. Lukt dat niet, of doet het veel pijn? Doe water uit de kraan in een beker en spoel daarmee de wond.
- Bel de huisarts. Bel daarna dezelfde dag de huisarts; ’s avonds, ’s nachts, in het weekend en op een feestdag bel je de huisartsenpost. Ben je in het buitenland gebeten, of was het een vleermuis of een dier dat uit het buitenland komt, bel dan direct een arts.
Let op! Bij een gewone bijtwond, zonder risico op hondsdolheid, is 1 of 2 minuten spoelen met lauw water genoeg. Dat geldt níét als er risico op hondsdolheid is: spoel en was de wond dan in ieder geval 15 minuten, met zeep, en doe er daarna alcohol 70% of jodium op.
Wanneer is er risico op hondsdolheid?
Er is risico op hondsdolheid als je in het buitenland door een dier bent gebeten, gekrabd of gelikt. Ook een vleermuis kan hondsdolheid hebben, en een hond, kat of ander dier dat uit het buitenland komt. Hondsdolheid komt in Nederland bijna niet voor.
Ben je in het buitenland gebeten, gekrabd of gelikt? Spoel en was de wond goed schoon met lauw kraanwater en zeep, in ieder geval 15 minuten, en doe er alcohol 70% of jodium op. Laat de wond open: niet hechten. Een verband erom doen mag wel. Ga dan direct naar een arts in een ziekenhuis, en bel direct het alarmnummer van je zorgverzekering.
Je moet dan prikken tegen hondsdolheid krijgen. In veel landen kun je die niet of moeilijk krijgen. Lukt het niet? Bel dan weer het alarmnummer van je zorgverzekering.
Heb je voor je reis al prikken tegen hondsdolheid gehad? Ga ook dan zo snel mogelijk naar een arts. Je hebt dan nog 2 prikken nodig.
Heeft een vleermuis je in Nederland gebeten, gekrabd of gelikt? Doe dan met de wond hetzelfde als na een beet in het buitenland, en bel direct je huisarts of de GGD. Heeft een hond, kat of ander dier dat uit het buitenland komt je gebeten, gekrabd of gelikt? Doe dan hetzelfde met de wond en bel daarna direct je huisarts of de huisartsenpost. Lees meer over wat je doet na een beet en welke klachten hondsdolheid geeft.
Wat doet de huisarts bij een hondenbeet?
De huisarts bekijkt of de wond geplakt of gehecht moet worden. Als dat nodig is, kan het tot 8 uur na de beet, maar niet als er risico op hondsdolheid is. Soms laat de arts de wond open. Dan zitten er meestal bacteriën in, en door de wond open te laten kunnen die eruit.
De huisarts kijkt ook of je een prik tegen tetanus of hondsdolheid nodig hebt, of medicijnen tegen ontstekingen. Is er een pees, gewricht, zenuw of bot beschadigd? Dan stuurt de huisarts je door naar een arts in het ziekenhuis.
Krijg je antibiotica of een prik tegen tetanus?
Na een bijtwond krijg je vaak medicijnen tegen ontstekingen: antibiotica. Bijvoorbeeld als de beet in je hand, pols, voet, been of gezicht zit, als een kat je heeft gebeten, of als je afweer minder goed is door een ziekte of door medicijnen. Heb je geen milt, of werkt je milt niet goed? Dan krijg je na elke bijtwond antibiotica.
Ben je gebeten door een dier, dan heb je kans dat de tetanusbacterie in de wond komt. Heb je nooit een prik tegen tetanus gehad, of kreeg je je laatste prik langer dan 10 jaar geleden? Dan heb je 1 of meer prikken nodig, het liefst zo snel mogelijk.
Heb je als kind niet alle prikken tegen tetanus gehad, weet je het niet, of is je afweer minder? Dan heb je misschien ook 1 of meer prikken nodig. Lees meer over een prik tegen tetanus na een hondenbeet.
Doet de wond veel pijn? Dan kun je een pijnstiller nemen. Begin altijd met paracetamol. Ben je jonger dan 18, of gaat het om een kind? Vraag dan de huisarts of de apotheker welke pijnstiller je kunt nemen of geven, en hoeveel.
Een beet van een kat of ander dier
Honden maken vaak scheurwonden, katten vaker prikwonden. Een prikwond is diep en moeilijk schoon te spoelen, en de kans op een ontsteking is daardoor groter. Na een kattenbeet krijg je daarom vaak antibiotica. Ook bij een kattenbeet spoel je de wond en bel je dezelfde dag de huisarts. Ben je in het buitenland gebeten, of komt de kat uit het buitenland, bel dan direct een arts.
Bij een beet van een knaagdier, konijn, haas of spitsmuis in Nederland is er geen risico op hondsdolheid. Ook zo’n beet is een bijtwond: spoel de wond en bel dezelfde dag de huisarts.
Hoe gaat het verder na een hondenbeet?
Je bespreekt met de huisarts wanneer je terug moet komen, meestal na 2 dagen. Controleer de wond elke dag. Soms gaat een wond ontsteken, ook als je hem goed hebt gespoeld. Maak dan een afspraak bij de huisarts. Zo herken je een ontsteking:
- de wond wordt dikker, warm en roder of donkerder;
- de wond gaat meer pijn doen;
- er komt wit-geel vocht uit de wond (pus);
- je voelt je ziek;
- je krijgt koorts: 38 graden of hoger;
- de wond is na 2 dagen nog niet veel beter.
Lees meer over een ontstoken wond. Is de wond gehecht, dan bespreek je met de huisarts wanneer de hechtingen eruit gaan. Meestal is dat na 5 tot 14 dagen.
Wanneer naar de huisarts?
Bel dezelfde dag de huisarts als je door een dier bent gebeten. Bel direct een arts als:
- je in het buitenland door een dier bent gebeten, gekrabd of gelikt;
- een vleermuis je heeft gebeten, gekrabd of gelikt;
- een hond, kat of ander dier dat uit het buitenland komt je heeft gebeten, gekrabd of gelikt.
Bel of laat 112 bellen bij een hevig bloedende wond. Bel ook 112 als iemand met een bloeding duizelig en suf is, klam of bleek ziet, zweet, flauw dreigt te vallen of zich ziek voelt.
Blijft de wond bloeden, zit er iets vast in de wond, of zie je botten, spieren of ander weefsel onder de huid? Neem dan meteen contact op met de huisarts of de huisartsenpost.
Maak opnieuw een afspraak als de wond gaat ontsteken, als je je ziek voelt, als je koorts krijgt of als de wond na 2 dagen nog niet veel beter is.
Bel je overdag op een werkdag, dan bel je je eigen huisarts. In de avond, de nacht, het weekend of op een feestdag neem je contact op met de huisartsenpost bij jou in de buurt. Ben je in het buitenland, bel dan het alarmnummer van je zorgverzekering. Dit nummer staat op je zorgpas.
Hoe voorkom je een hondenbeet?
Laat kinderen nooit alleen met een hond, en leer ze vreemde en loslopende honden met rust te laten. Jonge kinderen onder de 5 jaar worden het vaakst gebeten. Het is ook verstandig om jezelf en je kinderen het gedrag en de lichaamstaal van honden te leren.
Ga je naar een land waar hondsdolheid voorkomt? Raak daar geen dieren aan, ook geen honden en katten, en let extra goed op dat kinderen dat ook niet doen.
Veelgestelde vragen
Moet je na een hondenbeet altijd naar de huisarts?
Ja. Bel dezelfde dag de huisarts als je door een dier bent gebeten. De huisarts bekijkt of de wond geplakt of gehecht moet worden, en of je een prik of antibiotica nodig hebt. Ben je in het buitenland gebeten, of was het een vleermuis of een dier dat uit het buitenland komt, bel dan direct een arts.
Kun je hondsdolheid krijgen van een hondenbeet?
Komt de hond uit het buitenland, of ben je in het buitenland gebeten? Spoel en was de wond goed schoon met lauw kraanwater en zeep, in ieder geval 15 minuten, en doe er alcohol 70% of jodium op. Laat de wond open: niet hechten. Bel daarna direct een arts. Anders geeft een hondenbeet in Nederland bijna nooit hondsdolheid.
Heb je een tetanusprik nodig na een hondenbeet?
Soms. Heb je nooit een tetanusprik gehad, of kreeg je de laatste langer dan 10 jaar geleden? Dan heb je 1 of meer prikken nodig, het liefst zo snel mogelijk. Heb je als kind niet alle prikken gehad, weet je het niet, of is je afweer minder? Ook dan kan het nodig zijn. De huisarts bekijkt het.
Is een kattenbeet gevaarlijker dan een hondenbeet?
Een kattenbeet gaat vaker ontsteken. Katten maken vaker diepe prikwonden, en die zijn moeilijk schoon te spoelen. Daarom krijg je na een kattenbeet vaak antibiotica. Spoel de wond en bel dezelfde dag de huisarts; ben je in het buitenland gebeten, of komt de kat uit het buitenland, bel dan direct een arts.
Bronnen
- Thuisarts.nl, Ik heb een bijtwond
- Thuisarts.nl, Ik wil me beschermen tegen hondsdolheid
- Thuisarts.nl, Ik heb een wond. Moet ik een prik halen tegen tetanus?
- Thuisarts.nl, Spoed: wie moet je bellen?
- Rode Kruis, EHBO-tips, Bijtwonden
- Rode Kruis, EHBO-tips, Bloeding
- RIVM, Hondsdolheid
- RIVM, LCI-richtlijn Rabiës
- NHG-Behandelrichtlijn Traumatische wonden en bijtwonden
Was dit artikel nuttig?

