Gebroken scheen- of kuitbeen

Het onderbeen bestaat in feite uit twee grote, sterke botten: het scheenbeen en het kuitbeen. Het scheenbeen zit aan de voorkant en is via het kniegewricht aan het bovenbeen verbonden. Samen met het dunnere kuitbeen is het scheenbeen via het enkelgewricht aan de voet verbonden. Het scheenbeen draagt het meeste gewicht in het onderbeen. Om het onderbeen te breken, is veel kracht nodig. Dat kan bijvoorbeeld komen door een ongeval of door een flinke trap of knal. Bij een breuk in het onderbeen is er vaak sprake van zowel een gebroken scheenbeen als kuitbeen.

Oorzaak en symptomen

Een breuk in het onderbeen komt met name voor bij contactsporten, zoals voetbal. De oorzaak van een gebroken scheen- en/of kuitbeen is dan ook vaak een directe: een trap of knal tegen het been. Ook een ongeval, zoals een verkeersongeluk of een val van grote hoogte, kan leiden tot een gebroken scheen- of kuitbeen. Het is relatief eenvoudig om vast te stellen of er sprake is van een gebroken onderbeen. Hevige pijn is de belangrijkste indicator. Daarom wordt vaak direct pijnstilling toegediend. Ook zwelt de huid rondom de breuk op en verkleurt deze vaak. Een röntgenfoto biedt uitsluitsel.

Behandeling en operatie

Omdat er bij een onderbeenbreuk vaak sprake is van zowel een gebroken scheen- als kuitbeen, is er in de meeste gevallen sprake van instabiliteit in het onderbeen. Ook de huid, spieren, pezen, bloedvaten en zenuwen kunnen beschadigd raken, wat zelfs kan leiden tot een open breuk, waarbij het bot in direct contact komt met de buitenlucht. Ook uitval van zenuwen en bloedvaten is een mogelijk complicatie.

Een operatie is niet altijd noodzakelijk. Bij een zogeheten conservatieve breuk is loopgips voldoende om het bot weer netjes aan elkaar te laten groeien. Is er sprake van een breuk waarbij het bot rechtgezet moet worden, dan spreekt men van een invasieve breuk. In dit geval is een operatieve ingreep noodzakelijk. Het been wordt dan volledig in het gips gezet en het herstel duurt langer.

Herstel

Ongeacht de soort breuk en de bijkomende complicaties, duurt een herstel altijd vrij lang. Wanneer u het onderbeen weer volledig kunt belasten, verschilt per breuk. De minimale hersteltijd varieert van zes tot twaalf weken. Omdat u vaak langdurig in gips wordt gezet, verstijft het kniegewricht in de meeste gevallen. Fysiotherapie kan helpen bij het herstellen. Zo zal de belasting van uw onderbeen langzaam worden opgebouwd. In beginsel gaat u op pad met krukken, later kunt u weer zelfstandig lopen. In vrijwel alle gevallen herstelt u weer volledig van een breuk in het onderbeen.