Methadon

Methadon is een synthetische stof met morfineachtige werking. In tegenstelling tot de natuurlijke verdovende stoffen morfine en heroïne ontstaan na een behandeling met methadon in veel geringere mate onthoudings(abstinentie) verschijnselen. Het wordt bij de behandeling van morfmisme (zie Morfine) gebruikt om de morfine of heroïne waar de patiënt niet buiten kan zonder de sterke onthoudingsverschijnselen te vervangen en in de tweede fase kan dan de toegediende hoeveelheid methadon in korte tijd drastisch worden verminderd.

Wanneer men bij gevallen van verslaving aan morfine of heroïne in korte tijd succes wil bereiken dan wordt de aanvangsdosis van 20-40 mg methadon in een week tijd opgevoerd tot 80-160 mg. Dit vereist opname in een ziekenhuis. Deze procedure heeft zijn waarde bewezen bij de meest wanhopige gevallen van verslaving, waarbij reeds alle andere behandelingen hadden gefaald. De patiënten hebben vaak een onrijpe persoonlijkheid, zijn tot criminaliteit geneigd en blijken slechts bereid tot medewerking voor zover hun dit uitkomt. Het kernpunt van de afhankelijkheid van het verdovende middel (‘drug’) ligt niet bij de stof, maar bij de neiging om deze te gebruiken. Deze verslaafde is als het ware blind voor de werkelijkheid geworden en zoekt nog uitsluitend directe opheffing van geestelijke en lichamelijke spanningen in een roes.

Na verloop van enige tijd moet de dosis methadon worden teruggebracht (onttrekking), eerst elke drie a vier dagen 20 mg per dag minder. Na het bereiken van een dosering van 20 mg per dag wordt dit zo gelaten totdat de patiënt zijn geestelijk evenwicht heeft teruggevonden en daarna wordt in drie tot vier dagen het middel volledig gestaakt. Nadat de toediening gestaakt is voelt de patiënt zich vaak zeer goed. Drie tot vijf dagen later wordt de patiënt echter rusteloos, prikkelbaar en ziek. Daarna zijn er gedurende twee weken aanvallen van onberekenbare razernij, zweten, vermoeidheid, geeuwen, jeuk en soms een loopneus. Daarbij komen slapeloosheid, misselijkheid, herhaaldelijke ontlasting, spierpijn en gewrichtskrampen voor. Deze fase vereist veel zorg.

Daarna komt de laatste fase van de ontwenningskuur waarin na 14-21 dagen deze verschijnselen geleidelijk verdwijnen, afgezien van de kramp die bij elke beweging weer kan optreden. Dit is een gevaarlijke periode waarin de patiënt vaak opnieuw naaar het middel (morfine, methadon of heroïne) grijpt. Er wordt van de arts en de verpleegkundige een zeer grote verdraagzaamheid vereist en steun gevraagd. Men mag slechts hopen dat de verschijnselen na verloop van tijd zullen afnemen. Dit kan maanden duren met steeds de dreiging dat de patiënt op zijn oude gewoonte zal terugvallen. Echter, niet elke methadon afhankelijke krijgt ernstige onttrekkingsverschijnselen te verwerken. Anderzijds bestaat het gevaar dat men door een langdurige methadon-kuur de patiënt aan dit middel verslaafd laat worden. De patiënt wordt dan niet genezen. Hij voelt zich alleen gedurende de behandeling wat beter, kan deze echter niet missen.