Clusterhoofdpijn

Clusterhoofdpijn wordt gekenmerkt door plotselinge, hevige aanvallen van pijn aan een kant van het gezicht rondom een oog. Meestal komen ze steeds weer terug, iedere nacht in perioden of‘clusters’ van een paar weken of maanden per keer. De pijn ontstaat meestal een paar uur na het inslapen, tijdens de REM-slaap, en duurt ongeveer een uur. Soms blijven de verschijnselen maanden of jaren weg. Clusterhoofdpijn is zelden chronisch, maar kan jaren duren. Bij mannen komt de kwaal viermaal zoveel voor als bij vrouwen en meestal tussen 20 en 40 jaar. Ondanks de hevige pijn, veroorzaakt de aandoening geen ernstige (hersen)schade of andere ziekten.

Clusterhoofdpijn symptomen

• Voortdurende, hevige pijn rondom een oog, die 30 minuten tot twee uur kan duren.
• Neusverstopping aan de pijnkant, gevolgd door hevige waterige loopneus.
• Bloeddoorlopen, waterig oog. De pupil is vernauwd en het ooglid hangt.
• Opgezwollen wang.
• Rood, opgeblazen gezicht.

Oorzaken

• De oorzaken zijn onbekend.
• Stoffen die een aanval kunnen opwekken zijn: alcohol, nicotine en nitroglycerine (tegen angina pectoris).
• Voedingsmiddelen kunnen een rol spelen, met name als ze tyramine bevatten, zoals paprika, rode wijn, kippenlever, actieve gist, camembert, cheddar en ander belegen kaassoorten.
• Overmatig roken en drinken zijn risicofactoren.
• Stress, overwerkt zijn en emotionele druk kunnen een aanval teweegbrengen.

Preventie

Vermijd gebruik van stoffen die een aanval lijken te bevorderen. Houd een clusterhoofdpijn dagboek bij om te bepalen wat de mogelijke aanleidingen zijn. Houd bij wat u eet en drinkt, welke activiteiten u heeft en de duur en ernst van de hoofdpijn. Stop met roken en drink niet teveel alcohol.

Behandeling van clusterhoofdpijn

• Ga tijdens een aanval niet liggen, de pijn wordt dan meestal erger.

• Gewone OTC-pijnstillers werken meestal te langzaam om de pijn te verlichten.

• Aan het begin van een aanval kan toedienen van 100% zuurstof gedurende 5 tot 15 minuten, helpen tegen de pijn.

• Soms wordt ergotamine voorgeschreven aan het begin van een aanval. Een meer effectieve benadering tegen de clusterhoofdpijn is om tijdens een periode (cluster) van aanvallen een van de volgende middelen te gebruiken zolang de cluster duurt: steroden, ontstekingsremmers, antidepressiva en bloeddrukverlagende middelen.

• In ernstige gevallen, die niet reageren op een andere behandeling kan worden besloten bepaalde zenuwen in het gebied door te snijden. In tweederde van de gevallen is dat afdoende, maar er kunnen ernstige bijverschijnselen optreden, zoals spierzwakte en gevoelloosheid in delen van het gezicht.